Dr hab. Dagmara Gruszecka brała udział w FESTIWALU PRAWO KARNE: OD ZERA, który odbył się 12 czerwca 2026 roku w Krakowie. W trakcie wydarzenia Pani Profesor wzięła udział w dyskusji w ramach panelu Przestępstwa 2.0. 

• Zobacz: Festiwal Prawo Karne: Od Zera. 

Łukasz Śliz: W celu kodyfikacji Przestępstw 2.0, najpierw należy zidentyfikować dobro prawne, które będzie podlegało ochronie. Czy pojawiły się obecnie nowe dobra prawne, które nie są uwzględnione w aktualnym stanie prawnym? 

Dagmara Gruszecka: Odpowiedź na to pytanie w pierwszej kolejności uwarunkowana będzie tym, jak chcemy postrzegać dobro prawne – czy powinno być pierwotną wartością, istniejącą w najbardziej fundamentalnej przestrzeni aksjologicznej, a zatem jako filar naszych najgłębszych przekonań moralnych i porządku społecznego, w którym funkcjonujemy, czy też dobro prawne stanowi raczej wyraz aktualnych potrzeb w zakresie regulacyjnym, odzwierciedlając – często coraz gwałtowniejsze – przemiany kulturowe oraz światopoglądowe. W pierwszym przypadku owo dobro prawne jest trwałą, jest statyczne – wówczas nie sposób bronić potrzeby wprowadzania nowych dóbr prawnych.  

Proszę też zwrócić uwagę, że z pierwszym poglądem wiąże się przekonanie, iż zbiór dostępnych dóbr prawnych jest nie tylko raz domknięty i ma ustaloną liczbę elementów, lecz że liczba ta pozostaje mniej lub bardziej ograniczona. Mamy zatem przykładowo kilkanaście pierwotnych dóbr prawnych – choćby tak tradycyjne jak: życie, zdrowie, własność, bezpieczeństwo powszechne i zawsze dokonujemy badania konieczności rozszerzenia ingerencji prawa karnego na nowe obszary zachowań społecznych pod kątem jednej z tych rudymentarnych kategorii.  

Pogląd o zamkniętym zbiorze dóbr prawnych najlepiej oddaje sens prawa karnego jako ostatecznego instrumentu przymusu państwowego.  

Ponadto, odpowiada on wymiarowi gwarancyjnemu, zwłaszcza w świetle zasady ultima ratio. Z drugiej strony, funkcja ochronna, zwłaszcza w dobie gwałtownego postępu technologicznego czy zmian kulturowych (np. pluralizm) będzie niejednokrotnie wymagać sięgania po nowatorskie, a nawet bezprecedensowe, uzasadnienie kryminalizacji w postaci właśnie nowoodkrytych lub nawet nowowykreowanych dóbr prawnych. Jest to perspektywa dynamiczna, dobra stanowią w niej tylko pewne zmienne mające przy tym znaczny potencjał adaptacyjny.  W tej kategorii można wskazać przykładowo: równość, wolność od dyskryminacji, czy wreszcie – dobrostan zwierząt.  

Na powyższą kwestię nakłada się też kolejna, a mianowicie, czy istnienie i katalog dóbr prawnych jest zależny, czy też w pełni niezależny od woli ustawodawcy, a zatem czy decyzja ustawodawcy w zakresie wprowadzenia jakiegoś nowego dobra prawnego ma charakter w pełni arbitralny, czy też jest on w swojej swobodzie wyboru jednak czymś związany.  

Warto tu podkreślić, że owo „związanie” może przykładowo kończyć się na porządku prawnym lub sięgać nawet poza system prawa.  

Nauka o dobrach prawnych ma przed sobą naprawdę duże wyzwania i może nie zawsze będzie w stanie im podołać.  

Chyba dałoby się podsumować jedynie, że każde nadanie statusu dobra prawnie chronionego powinno być poprzedzone wyjątkowo starannym wyważeniem racji tak ochronnych, jak i gwarancyjnych.  

ŁŚ: Czy w opinii Pani Profesor przestępstwa przyszłości będą w głównej mierze przestępstwami z abstrakcyjnego narażenia?   

DG: Mogę z jednej strony wyrazić obawę, że taka prognoza wydaje się trafna – wszak już w latach 70-tych uważano, że przestępstwa z abstrakcyjnego zagrożenia stanowią nieuniknione „dziecko postępu”. Z drugiej strony chciałam dodać, że taka tendencja wzrostowa zmieni bardzo obraz prawa karnego, jaki przez lata kształtowany był w liberalnym porządku demokratycznym.  

Zakrawa dla mnie o paradoks fakt, że coraz usilniej staramy się chronić liberalny system wartości właśnie sięgając po rozszerzoną kryminalizację z dalekiego przedpola. 

Pierwotnym polem ingerencji norm prawnokarnych jest zawsze naruszenie dobra prawnego, dlatego im bardziej się od niego oddalamy, sankcjonując coraz niższe stopnie zagrożenia, tym dalej zagłębiamy się w kryminalizacyjne przedpole.  

Widać to wyraźnie choćby w najnowszych regulacjach unijnych dotyczących obszarów takich jak: terroryzm, pranie brudnych pieniędzy, korupcja, ochrona środowiska naturalnego czy właśnie AI. Dochodzi do tego kwestia ochrony przed dezinformacją czy dyskryminacją. 

Ponadto, przestępstwa z abstrakcyjnego narażenia na niebezpieczeństwo to typizacje, które relatywnie najłatwiej wprowadzić.  

Zawsze da się uzasadnić, że niebezpieczeństwo dla jakiegoś, zwłaszcza ponadindywidualnego dobra prawnego potencjalnie może zaistnieć. Szczególną podgrupą są typy czynów zabronionych, które zostały wymyślone dla istotnych ułatwień dowodowych – w ich przypadku przypisanie sprawstwa zarówno od strony czysto konstrukcyjnej, jak i przede wszystkim w praktyce procesowej, celowo ma być najbardziej uproszczone. Poza tym spora ich grupa ma jedynie eliminować niebezpieczeństwo skumulowanego efektu zachowań, nie jakiekolwiek zagrożenie ze strony jednostkowego postępowania oraz – i to nie moje określenie – „ćwiczyć obywateli w praworządności”.   

Dlatego znowu odwołam się do postulatu z pierwszej odpowiedzi.  

Zawsze wyważajmy cel ochronny z celem gwarancyjnym, pamiętając, że każdorazowo pierwszeństwo jednego może być tylko warunkowe.  

ŁŚ: Tendencja ustawodawcy to penalizacja zjawisk w Internecie, a w trakcie Festiwalu dyskusja w tym zakresie dotyczyła patostreamingu. Czy zdaniem Pani Profesor coś jeszcze wymaga naszej uwagi w tym obszarze?  

DG: W trakcie Festiwalu bardzo wiele uwagi poświęciliśmy też zjawisku deepfake, choć tu mamy do czynienia z tak różnorodnymi zachowaniami, że poszerzenie kryminalizacji nie wydaje się możliwe za pomocą jednego typu rodzajowego. Prawnokarną odpowiedzią na ten problem mogą być nie tylko nowe czyny z różnych rozdziałów Kodeksu, lecz także modyfikacje sposobu popełniania przestępstw np. w postaci nowej formy zabiegu oszukańczego.  

Problemem wydaje się wciąż dezinformacja, zarówno na tle politycznym, jak i światopoglądowym.  

Z kolejnych wyzwań, jakie stwarza nieskrepowana „pomysłowość” uczestników mediów społecznościowych, mało zważających na dobra i prawa innych – można podać przykład sharentingu. I wreszcie znienawidzona przez tak wielu mowa nienawiści, w coraz większej liczbie jej postaci. Chciałabym jednak zastrzec, że są to zjawiska, które mogą być przedmiotem debaty na temat prawidłowej reakcji prawnej, a nie gotowe formuły przestępstw. A zatem – ceterum censeo – ochrona i gwarancje! Bo inaczej to nie będzie prawo karne „2.0”, ale „-1”.  

Rozmawiał: Łukasz Śliz – student prawa na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego 

Zdjęcie: KIPK 

Projekt dofinansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Nauki w ramach Programu Społeczna odpowiedzialność nauki II.

Artykuł Dr hab. Dagmara Gruszecka dla Karne24.com: Bez ochrony i gwarancji stworzymy prawo karne „minus 1”, a nie 2.0  pochodzi z serwisu Karne24.com.

Dr Mateusz Łabuz brał udział w FESTIWALU PRAWO KARNE: OD ZERA, który odbył się 12 czerwca 2026 roku w Krakowie. W trakcie wydarzenia Pan Doktor wziął udział w dyskusji w ramach panelu 0-1-AI. 

• Zobacz: Festiwal Prawo Karne: Od Zera. 

Łukasz Śliz: Podczas Festiwalu brał Pan Doktor udział w panelu ,,0-1-AI”. W jakim miejscu postępu technologicznego w kontekście AI jesteśmy? Czy nadal jest to tylko ,,0-1”, czyli jedynie prosty kod, który wydaje się zaawansowaną inteligencją?  

Mateusz Łabuz: Powiedziałbym, że jesteśmy wciąż w fazie odnajdywania się, co dotyczy zarówno używania technologii, jak i reakcji instytucjonalnych na jej rozwój. Tytuł panelu był oczywiście nieco prowokacyjny. Jasne, możemy sztuczną inteligencję wtłoczyć w matematyczne ramy i sprowadzić do prostego kodu, który jedynie sprawia wrażenie zaawansowanego rozumowania. Tyle że to byłoby znaczące uproszczenie, które ograniczałoby nasze wyobrażenie tego, jakie należy podjąć kroki.  

Jak dla mnie, na pewno AI to nie jest wyłącznie ,,0-1”.  

Nie mówię tak dlatego, że doszliśmy do jakichś kolosalnych, przełomowych odkryć albo powinniśmy uznać, że sztuczna inteligencja ma świadomość. Dla mnie zdecydowanie ważniejszy jest wymiar społeczny, czyli rozmiar i intensywność interakcji z tymi systemami oraz to jak głęboko przeobraziły sposób, w jaki na co dzień funkcjonujemy.  

Miliony ludzi codziennie podejmują decyzje, tworzą treści, komunikują się i kształtują swoje opinie we współpracy z modelami sztucznej inteligencji albo wręcz pod ich wpływem. Pytanie o to, czym jest sztuczna inteligencja nie jest w tym wypadku tak istotne, bo niezależnie od jej statusu wywiera na nas ogromny wpływ. Już choćby z tego względu niezbędne są reakcje na poziomie prawnym oraz uświadomienie sobie skali ingerencji.  

Prawo nie może czekać aż rozstrzygniemy filozoficzny spór o naturę maszynowej inteligencji. 

Szkoda na to czasu. Niech prawo reaguje na realne skutki i procesy dotyczące ludzi, społeczeństwa, które już obserwujemy. 

ŁŚ: Czy po Festiwalu ma Pan Doktor jakieś wnioski odnośnie stanu polskiego prawa karnego? Co należy zmienić?  

MŁ: Tak, mam wiele wniosków i są one dla mnie niezwykle cenne, ponieważ zazwyczaj patrzę na te problemy z innej strony niż karniści, jako naukowiec zajmujący się nowymi technologiami. Festiwal umożliwił mi bezpośrednie spotkanie ze społecznością karnistyczną, co było dla mnie pod wieloma względami inspirujące, a samo zainteresowanie środowiska prawa karnego problematyką sztucznej inteligencji niezwykle mnie cieszy. Jeśli miałbym wyciągnąć z tego jakiś ogólny wniosek, to uważam, że przy tak dużym zaangażowaniu wybitnych ekspertów polskie prawo karne jest w dobrych rękach. To budujące.  

Festiwal uświadomił mi, jak ważna jest wymiana interdyscyplinarna. 

Wiele problemów zrodzonych w ostatnich latach trzeba będzie rozwiązać na poziomie prawnym. Lista tych wyzwań jest długa i wciąż się wydłuża. Przykładowo deepfake’i, które podważają zaufanie do obrazu i dźwięku jako nośnika prawdy, utrwalania rzeczywistości. Podobnie z problemami z materiałem dowodowym i ryzykiem jego fałszowania, bo skoro każdą treść można dziś z łatwością zmanipulować, to całe nasze myślenie o dowodach wymaga przepracowania. Ważną płaszczyzną jest również rozwój CSAM, czyli treści, które w polskim kodeksie karnym określamy jako treści pornograficzne z udziałem małoletnich.  

Technologia tworzy nową kategorię problemów i kolosalne wyzwanie systemowe.  

Wreszcie fundamentalny problem odpowiedzialności, która w przypadku korzystania z nowoczesnych narzędzi sztucznej inteligencji staje się rozmyta. O tym dyskutowaliśmy szczególnie intensywnie. To są tylko wybrane pytania, na które prawo karne będzie musiało znaleźć odpowiedź. Im wcześniej, tym lepiej. 

ŁŚ: Rozwój modeli językowych jest niezwykle szybki, wobec czego trudno przewidzieć przyszłość. Jakie badania prowadzi Pan Doktor obecnie i jakie znaczenie mogą one mieć dla prawników? 

MŁ: Jest tak dużo czynników, że prognozowanie staje się ryzykownym przedsięwzięciem. W moich badaniach koncentruję się obecnie przede wszystkim na wpływie kognitywnym z wykorzystaniem algorytmów oraz na szeroko pojętych interakcjach społecznych z nowoczesnymi systemami. Interesuje mnie to, co te systemy robią z naszym sposobem myślenia, podejmowania decyzji, zapamiętywania i oceniania rzeczywistości.

W skrócie, chodzi o to jak zmieniają nasze procesy poznawcze. Drugim ważnym obszarem moich badań jest suwerenność technologiczna, czyli pytanie o to, na ile jako społeczeństwa i państwa zachowujemy realną kontrolę nad technologiami, od których jesteśmy coraz bardziej zależni.  

Podczas Festiwalu nawiązywaliśmy też do mojej książki ,,Przed waszą erą” (zobacz), która stara się zdiagnozować cały szereg problemów, jakie już mamy i jakie dopiero będziemy mieli ze sztuczną inteligencją. Dla prawników znaczenie tych badań wydaje mi się trudne do przecenienia. Jeśli sztuczna inteligencja realnie wpływa na nasze procesy poznawcze i na to, jak podejmujemy decyzje, to dotyka samego rdzenia pojęć, którymi operuje prawo karne, czyli świadomości, dobrowolności, zamiaru oraz zdolności rozpoznania znaczenia czynu.  

Prawnik, który chce odpowiedzialnie myśleć o winie i odpowiedzialności, musi rozumieć, jak AI oddziałuje na człowieka.  

Ponadto, należy zauważyć, że kwestia suwerenności technologicznej przekłada się wprost na pytania o jurysdykcję, o egzekwowalność prawa i o to, kto realnie odpowiada za skutki działania systemów projektowanych i kontrolowanych często poza zasięgiem naszego porządku prawnego.  

Ach, byłbym zapomniał, a mam jeszcze jeden wniosek pofestiwalowy. Kasy samoobsługowej nie da się oszukać. 

Rozmawiał: Łukasz Śliz – student prawa na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego 

Zdjęcie: KIPK 

Projekt dofinansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Nauki w ramach Programu Społeczna odpowiedzialność nauki II.

Artykuł Dr Mateusz Łabuz dla Karne24.com: Szkoda czasu na filozoficzny spór o naturę AI pochodzi z serwisu Karne24.com.

Prof. Jan Kulesza brał udział w FESTIWALU PRAWO KARNE: OD ZERA, który odbył się 12 czerwca 2026 roku w Krakowie. W trakcie wydarzenia Pan Profesor wziął udział w dyskusji w ramach panelu Kodyfikacja od zera. 

• Zobacz: Festiwal Prawo Karne: Od Zera. 

Łukasz Śliz: Czy zdaniem Pana Profesora istnieje możliwość określenia jakie warunki muszą zaistnieć, by podjąć prace nad nową kodyfikacją karną? Czy teoria kryminalizacji może nam w tym pomóc?  

Jan Kulesza: Nie można powiedzieć, by dało się sformułować zespół okoliczności warunkujących podjęcie prac nad nową kodyfikacją karną. Mam na myśli okoliczności, które musiałyby zaistnieć łącznie albo w jakimś układzie, okoliczności, których istnienie należałoby stwierdzić. Nie mamy bogatego doświadczenia z kodyfikacjami karnymi, skoro obowiązująca jest dopiero trzecią. I dobrze. Natomiast należy przypomnieć, że powstanie każdej z nich wynikało ze szczególnego momentu historycznego – odzyskania niepodległości albo zmiany systemowej.  

Stwierdzenie, że pożądane byłoby przyjęcie nowej kodyfikacji, nie prowadzi, i nie powinno prowadzić, do jej szybkiego przyjęcia.  

Jeśli można by wskazać jakieś zwiastuny konieczności rozważenia całkowicie nowej ustawy, to są nimi takie nawarstwienie zmian, które znacznie utrudnia wymiar sprawiedliwości oraz takie zmiany ustrojowe czy społeczne, do których dostosowanie nie może nastąpić tylko w drodze nowelizacji obowiązującego Kodeksu. Żaden z nich nie występuje w obecnej sytuacji.  

Nawet części Kodeksu, które zostały rzeczywiście zepsute, można naprawić w drodze nowelizacji. 

Odpowiadając natomiast na drugą część pytania – funkcją teorii kryminalizacji, której jestem autorem, nie jest rozstrzyganie o zmianach w Kodeksie czy przyjmowaniu nowego. Jest ona w sposób nieuchronny oparta na konstytucyjnej klauzuli limitacyjnej, której funkcją jest powściąganie zapędów penalizacyjnych ustawodawcy. Elementem teorii umożliwiającym w sposób pośredni odpowiedź na zadane pytanie jest ten, który bazuje na warunku przydatności ingerencji.  

Przydatność wymaga zbadania czy narzędzie, po które sięga ustawodawca w ogóle nadaje się do osiągnięcia założonego celu.  

W tym zakresie szczególnie zmiany społeczne mogłyby wskazać, że w wielu sferach prawo karne utraciło swą funkcję kształtowania zachowań społecznych, co również powinno skłonić ustawodawcę do podjęcia działań ustawodawczych. Także w zakresie środków reakcji penalnej niekiedy trudno oprzeć się wrażeniu, że po prostu nie nadają się one do osiągnięcia takiego stanu życia społecznego, do którego dąży ustawodawca i samo społeczeństwo. Natomiast ma pewną moc prokryminalizacyjną w takich przypadkach, w których państwo nie wywiązuje się z nałożonego nań obowiązku zapewnienia właściwego poziomu ochrony praw i wolności jednostki, wynikającego z art. 30 Konstytucji. Nie przesądza jednak, czy ostatecznie kryminalizacja jest pożądana, a jeśli tak, w jakim zakresie. Chodzi jedynie o sygnał istnienia pewnej sfery doświadczającej zaniedbań ze strony władzy. 

ŁŚ: Dyskusja podczas Festiwalu dotyczyła również Przestępstw 2.0. Czy zdaniem Pana Profesora istnieje zjawisko społeczne, które wymaga uregulowania – od zera lub na nowo?   

JK: Nie podzielam powszechnej wiary w to, że jedyną reakcją państwa na przejawy patologii życia społecznego ma być ustanawianie wykroczeń, a najlepiej przestępstw i w ten sposób problem zostanie rozwiązany. To nie działa.  

Prawo karne stanowi narzędzie ostateczne, a nie pierwsze.  

Jest tak, że w niektórych sferach pierwotne funkcje prawa karnego uległy modyfikacji. Mam na myśli choćby cyberbezpieczeństwo – odpowiednie przepisy Kodeksu karnego pełnią praktycznie przede wszystkim funkcję legitymującą inne działania, pozakarne. Stanowią swoistą „podkładkę” prawną. Natomiast skala ścigania tych przestępstw pozostaje bez jakiegokolwiek związku ze skalą rzeczywistej formalnej realizacji ich znamion, ze względów oczywistych.  

Jest też tak, że niewątpliwie wprowadzenie karalności zachowania stanowi wyraz potępienia go przez społeczeństwo i może powściągać niektórych potencjalnych sprawców przed popełnieniem czynów zabronionych.  

Natomiast penalizacja nie oznacza, że niepożądane zjawisko zniknie. 

Prawo karne nie reguluje zjawisk społecznych – czyni to samo społeczeństwo. Prawo karne zawiera jedynie sankcje za niepodporządkowanie się regułom, które są względem niego pierwotne czasowo i logicznie. W Kodeksie karnym mogę wskazać raczej takie przepisy czy ich grupy, które nie tyle wymagają uregulowania sfery życia „na nowo”, ile zakres ich karalności należy ująć na nowo. Za przykład może posłużyć choćby obecne ujęcie art. 197 § 1 k.k., które jest legislacyjnym potworkiem.  

Podobnie system środków reakcji penalnej należałoby napisać całkowicie od początku. W obecnym kształcie zatraciła się swoboda sędziowskiego orzekania i odpowiednie przepisy przypominają raczej instrukcję obsługi jakiegoś urządzenia, a nie prawo stanowiące podstawę urzeczywistniania sprawiedliwości.  

Pragnę przypomnieć, że taki projekt „przepisania” na nowo znacznej części Kodeksu karnego został przedstawiony przez ówczesną Komisję Kodyfikacyjną Prawa Karnego jesienią 2013 r. Jednak, nieomal bez dyskusji nad nim, został pogrzebany w atmosferze medialno-politycznej histerii nawet nie trafiwszy do Sejmu, ponieważ nie spodobało się kilka jego punktów. Było to demotywujące. Ba, parafrazując zdanie z opowiadania Sławomira Mrożka: „A ci, którzy to widzieli, opuścili się życiowo i stali się chuliganami. Podobno piją wódkę i tłuką szyby. W naprawę prawa karnego nie wierzą w ogóle”.  

Myślę, że postępowanie obecnej władzy z efektami pracy aktualnej Komisji Kodyfikacyjnej niewiarę w zmiany utwierdza.  

Natomiast takie maszkary, jak kodeksowa definicja nielegalnego wyścigu, którym jest też sam drift, przechodzą proces ustawodawczy bezproblemowo. To już nie śmieszy, lecz „tumani, przestrasza”. 

ŁŚ: Gdyby znalazł się Pan Profesor w sytuacji możliwości wprowadzenia jednej zmiany do obowiązującego Kodeksu Karnego, co by to było i z jakich powodów? 

JK: Wprowadziłbym odpowiedzialność karną sądowników za zbrodnię obrazy sprawiedliwości, o brzmieniu: art. 247a. Sędzia, ławnik lub prokurator, który przekraczając swe uprawnienie lub niedopełniając obowiązku wypacza prawo i wyrządza poważną szkodę sprawiedliwości, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Propozycja ta została sformułowana w 2013 r. w monografii Profesora Witolda Kuleszy (zobacz).  

Pojęcie niesprawiedliwego stosowania prawa jest tak samo stare, jak prawo i sędzia.  

Taką samą długą historię ma zagadnienie odpowiedzialności sędziego za wydanie wypaczającego prawo wyroku i drakońskie ukaranie podsądnego. W demokratycznym państwie prawnym zarówno władza ustawodawcza, jak i władza wykonawcza podlegają kontroli zewnętrznej sprawowanej przez trzecią władzę, jaką jest sądownictwo. Natomiast władza sądownicza zdana jest prawie całkowicie na samokontrolę, co jest zadaniem szczególnie trudnym do wykonania. 

Władza sądownicza występuje w roli sędziego we własnej sprawie, a więc w „sprawie sprawiedliwości.  

Istnieją historyczne, społeczne i prawno-dogmatyczne racje uzasadniające odpowiedzialność karną sędziów i prokuratorów za wypaczanie prawa w sposób, który obraża sprawiedliwość, czyniąc wyrok, w którego wydaniu współdziałają, sądową zbrodnią. Jest nią orzeczenie tak niesprawiedliwe, że zawarte w nim bezprawie, sprzeczne z elementarnym poczuciem sprawiedliwości, jest rozpoznawalne przez każdego, nie tylko prawnika. Niezawisłość sędziowska nie stanowi bowiem tylko konstytucyjnego przymiotu wyrokującego sędziego, lecz jest również gwarancją dla wszystkich obywateli stających przed sądami, respektowania ich praw człowieka i obywatela oraz przysługujących im wolności.  

Immunitet nie powinien zatem chronić sędziego czy prokuratora przed odpowiedzialnością, także karną, za wypaczanie prawa.  

Odpowiedni przepis funkcjonuje choćby w Niemczech, a w polskim systemie znajdziemy przykłady pokazujące jego zasadność. Polski Sąd Najwyższy w uchwale z 2007 r. uczynił nieodpowiedzialność sędziów i prokuratorów zasadą prawną w kontekście złamania zakazu retroaktywności prawa karnego w trakcie orzekania na podstawie dekretu o stanie wojennym (zobacz uchwałę). Jest to prawnicze horrendum – zaakceptowanie przez organ władzy sądowniczej o najwyższym autorytecie złamania jednej z podstawowych zasad prawa karnego, czyli lex retro non agit.  

Rozmawiał: Łukasz Śliz – student prawa na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego 

Zdjęcie: KIPK 

Projekt dofinansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Nauki w ramach Programu Społeczna odpowiedzialność nauki II.

Artykuł Prof. Jan Kulesza dla Karne24.com: Definicja nielegalnego wyścigu drogowego to maszkara pochodzi z serwisu Karne24.com.